Nadat het plan de week vooraf in een commissie uitgebreid werd toegelicht, hield burgemeester Geert Vandekeybus (N-VA/PLE) de inleiding in de gemeenteraad kort. Hij gaf aan dat het schepencollege in het eerste jaar hard had gewerkt, maar ook goed had geluisterd naar de Essenaren. Dat resulteerde in een plan waarbij zo veel mogelijk uit het bestuursakkoord concreet wordt vertaald en waarbij vooral gericht wordt geïnvesteerd in betere infrastructuur, mobiliteit, veiligheid én het verenigingsleven. Daarnaast wordt gewerkt aan een sterkere dienstverlening, onder meer door de informatica van het gemeentebestuur te vernieuwen. De grootste investeringen in het plan zijn de bouw van het vrijetijdscentrum in de Kerkstraat, waarvoor 10 miljoen EUR wordt voorzien, de heraanleg van het Heuvelplein en de Kapelstraat en de aanleg van riolering in een deel van het Woonbos in Wildert.

Schepen van financiën Robin Jacobs (N-VA/PLE) vulde het verhaal aan met de cijfers. Vanuit de hogere overheden is er minder geld beschikbaar voor de gemeenten, terwijl een aantal taken wel worden doorgeschoven. Ook de voorziene belastingopbrengsten vallen tegen, en er is nog onduidelijkheid over de evolutie van sommige intergemeentelijke samenwerkingsverbanden die dividenden uitkeren. Daardoor is de financiële ruimte beperkt. Door er optimaal gebruik van te maken, en door de leningen op te trekken naar het huidige Vlaamse gemiddelde, kan er toch voor 39,7 miljoen EUR worden geïnvesteerd de komende jaren. Zo wordt een deel van de achterstand ingehaald. In dat kader worden ook de belastingen herschikt. Enkele verouderde belastingen schaffen we af, en de aanvullende personenbelasting gaat omlaag zodat de inwoners met een laag inkomen minder betalen. De onroerende voorheffing op huizen en gronden gaat omhoog, wat vooral voor wie meer dan één woning bezit een verschil gaat maken.